Kategoria: Polscy podróżnicy i odkrywcy

PODRÓŻE JANA POTOCKIEGO

Warto obecnie zwrócić uwagę na podróże Polaków do Azji z końca XVIII i początku XVII w., podejmowane dobrowolnie i z wyraźnym celem naukowym.Serię tych podróży otwiera przede wszystkim znako­mity podróżnik i pisarz, historyk, archeolog, autor atlasów historycznych, badacz dawnej kartografii, Jan Potocki , zwany przez B. Oiszewicza „…pierwszym naukowym podróżnikiem polskim”. Rozpoczął swe podróże w wieku niemal chłopięcym, w r., przy czym zasięg ich, jak na ową epokę, był ogromny. Potocki zwiedził, oprócz wielu krajów europejskich, północne wybrzeże Afryki (Egipt, Tunezję, Maroko), Azję Mniejszą, Kaukaz, Azję Środkową, dużą część Syberii. W roku 1305, jako członek misji dyplomatycznej hr. J. A. Gołowkina, brał udział w charakterze kierownika naukowego w wyprawie do Chin, jednakże, wskutek nieprzewidzianych przeszkód, wyprawa dotarła tylko do Urgi (obecnie Ułan Bator) w Mongolii. 

Cześć ! Witaj na mojej stronie o podróżowaniu ! Blog to zapiski moich wspomnień z podróży, znajdziesz tutaj opisy sytuacji, które przydarzyły mi się podczas moich wyjazdów. Zapraszam do czytania !

W MONOGRAFII POTOCKIEGO

W. Kotwicz w monografii Jan hr. Potocki i jego podróż do Chin (Wilno 1935) podaje ponadto, że według niektórych źródeł Potocki „…objechał całą kulę ziemską i zwiedził przy tym Morze Żółte z archipelagiem jego imienia”. Dodaje rówież, że Potocki zostawił diariusz tej podróży, który zaginął. Podobny zresztą los spotkał atlas historyczny Potockiego dotyczący dziejów Azji oraz Dissertation sur le grand plateau de VAsie. Pisał głównie po francusku. Ogółem zostawił po sobie, nie licząc publi­kacji czysto literackich, ok. 30 prac naukowych. Poza publikacjami o Afryce — o których mowa w rozdziale poświęconym Afryce — wymienić jeszcze warto Memoire sur Vexpśdition en Chine oraz pośmiertnie wydane dwu­tomowe dzieło Voyages dans les steps d’Astrakhan et du Caucase. Ouvrage publies et accompagnes de notes par M. Klaproth.

Cześć ! Witaj na mojej stronie o podróżowaniu ! Blog to zapiski moich wspomnień z podróży, znajdziesz tutaj opisy sytuacji, które przydarzyły mi się podczas moich wyjazdów. Zapraszam do czytania !

ZAINTERESOWANIA NAUKOWE

Jak widać zainteresowania naukowe i dorobek pisarski Potockiego były niezwykle wszechstronne, przepojone nadto charakterystyczną dla schyłku XVIII w. filozofią. Interesował się on na przykład bardzo ludami koczowni­czymi Azji. Po powrocie z wyprawy do Chin — a właści­wie Mongolii — zatrzymał się przez czas dłuższy w Ir­kucku, by opracować wraz z hr. Gołowkinem plany prze­prowadzenia badań naukowych we wschodniej Syberii. Potocki cieszył się dużym autorytetem wśród zagra­nicznych uczonych. Wysoko cenili go A. von Humboldt oraz geograf i orientalista niemiecki J. Klaproth, który imieniem Potockiego nazwał archipelag Szi-szeng-tan na Morzu Żółtym; nazwa ta jednak oficjalnie nie przyjęła się. W kraju został powołany na członka warszawskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk. Zmarł śmiercią samo­bójczą.

Cześć ! Witaj na mojej stronie o podróżowaniu ! Blog to zapiski moich wspomnień z podróży, znajdziesz tutaj opisy sytuacji, które przydarzyły mi się podczas moich wyjazdów. Zapraszam do czytania !

SKŁONNOŚCI PODRÓŻNICZE POTOCKIEGO

Skłonności podróżnicze Potockiego odziedziczył sio­strzeniec jego, słynny bohater romantyczny, pierwowzór Farysa A. Mickiewicza, Wacław Rzewuski (1886—1831), znany na Wschodzie jako Emir Tadż el-Feher lub Abd el-Niszan. Przejął on całkowicie obyczaje arabskie, został przyjęty do trzynastu plemion, mianowano go emirem i szejkiem. Pozwoliło mu to gruntownie poznać kraje, przez które podróżował, oraz wczuć się doskonale w psychikę  życie ludów Wschodu. Być może na tę drogę skierował go wpływ jego znakomitego wuja, Jana Potockiego, Rze­wuski wcześnie bowiem zaczął interesować się Wschodem. Już w czasie studiów w Wiedniu rozpoczął naukę języków orientalnych, w tym arabskiego. W latach 1805—1825 wy­dawał w tymże mieście własnym kosztem czasopismo „Les Mines d’Orient”, w którym ukazało się ogółem 180 roz­praw.

Cześć ! Witaj na mojej stronie o podróżowaniu ! Blog to zapiski moich wspomnień z podróży, znajdziesz tutaj opisy sytuacji, które przydarzyły mi się podczas moich wyjazdów. Zapraszam do czytania !

WACŁAW RZEWUSKI

W roku 1817 wyruszył na Bliski Wschód, gdzie pozo­stał do 1820 r. W tym czasie poznał dokładnie Arabię właściwą, gdzie przebywał najdłużej, zwiedził obecne ob­szary Syrii, Iraku i Libanu, Palestynę, rejon Gazy, Cylicję, znaczną część Azji Mniejszej. Ze zwiedzanych przez niego miast wymienić można między innymi Bagdad, Aleppo, Damaszek, Tarsus, Aleksandrettę (obecnie Iskenderun), Antiochię, Tyr (Sur), Jafę, Nablus, Nazaret, Hajfę, Jerozo­limę, Basrę, Palmirę, Baalbek. Najważniejszym jednak osiągnięciem Rzewuskiego było dokładne poznanie wnę­trza Arabii, którą musiał przebyć wszerz, prawdopo­dobnie jeszcze przed Anglikiem G. F. Sadlierem , skoro trasy jego wędrówek wiodły od portu Dżidda na zachod­nim wybrzeżu Półwyspu Arabskiego do Basry i Omanu nad Zatoką Perską. 

Cześć ! Witaj na mojej stronie o podróżowaniu ! Blog to zapiski moich wspomnień z podróży, znajdziesz tutaj opisy sytuacji, które przydarzyły mi się podczas moich wyjazdów. Zapraszam do czytania !